Namibia

	Republic of Namibia; Republika Namibii
Flaga Namibii	Herb Namibii
	Dewiza: (ang.) Unity, Liberty, Justice; (Jedność, Wolność, Sprawiedliwość)
	Hymn: Namibia, Land of the Brave
Język urzędowy	angielski
Język używany	afrikaans, niemiecki
Stolica	Windhuk
Ustrój polityczny	republika
Głowa państwa	prezydent; Hifikepunye Pohamba
Szef rządu	premier Nahas Angula
Powierzchnia; • całkowita; • wody śródlądowe	33. na świecie; 825 418 km²; ~0%
Liczba ludności (2008); • całkowita ; • gęstość zaludnienia	144. na świecie; 2 089 000[1]▲; 2 osób/km²
Jednostka monetarna	dolar namibijski (NAD)
Niepodległość	od RPA; 21 marca 1990
Religia dominująca	protestantyzm
Strefa czasowa	UTC +1 – zima; UTC +2 – lato
Kod ISO 3166	NA
Domena internetowa	.na
Kod samochodowy	NAM
Kod telefoniczny	+264
	1 Dane szacunkowe na lipiec 2008 roku, podane za CIA The World Factbook (Źródło:CIA);

Z Wikipedii

Brak wersji przejrzanej

Skocz do: nawigacji, szukaj

Namibia (Republika Namibii, ang. Republic of Namibia, afrik. Republiek van Namibië, niem. Republik Namibia) – państwo w południowo-zachodniej Afryce, leżące nad Oceanem Atlantyckim (długość wybrzeża – 1572 km). Graniczy z Angolą (długość granicy 1376 km), Botswaną (1360 km), RPA (967 km), Zambią (233 km) oraz Zimbabwe. Do 1968 Namibia funkcjonowała pod nazwą Afryka Południowo-Zachodnia.

Spis treści

1 Geografia
2 Historia
3 Ustrój polityczny
- 3.1 Podział administracyjny
4 Społeczeństwo
5 Linki zewnętrzne

[edytuj] Geografia

Większość powierzchni Namibii zajmuje rozległy wewnętrzny płaskowyż, położony na wysokości 700-1500 m n.p.m. Jego najwyższym punktem jest szczyt Brandberg 2606 m n.p.m. Płaskowyż opada na zachodzie stromym progiem ku wąskiej nadbrzeżnej nizinie, gdzie ciągnie się pustynia Namib. Na południu płaskowyż ogranicza dolina rzeki Oranje, a od wschodu kotlina Kalahari.

Klimat Namibii to klimat zwrotnikowy. Na wybrzeżu, gdzie zaznacza się wpływ chłodnego prądu morskiego Prądu Benguelskiego, opady nie przekraczają 50 mm. W głębi lądu wzrastają i dochodzą do 500 mm we wschodniej części kraju. Z tego względu sieć rzeczna jest bardzo uboga, poza jedynie rzekami granicznymi: Oranje na południu, Kunene na północy oraz Okawango i Zambezi w północno-wschodniej części kraju, gdzie Namibia wcina się wąskim pasem zwanym Caprivi między terytoria Angoli, Zambii i Botswany.

Główne miasto kraju, stolica Windhoek, znajduje się w centrum kraju. Inne ważne miasta: Walvis Bay, Swakopmund, Luderitz (wszystkie położone na wybrzeżu), Rundu, Oshakati, Katima Mulilo, Rehoboth, Otjiwarongo, Grootfontein, Tsumeb i Keetmanshoop.

[edytuj] Historia

Zobacz więcej w osobnym artykule: Historia Namibii.

Pierwszymi ludźmi, którzy zamieszkiwali tereny obecnej Namibii, byli prawdopodobnie Buszmeni (w języku miejscowym zwani San), którzy przybyli tu prawdopodobnie w I tysiącleciu p.n.e. W I tysiącleciu n.e. na terenie obecnej Namibii osiedlił się pokrewny Buszmenom lud Sana, a następnie koczowniczy pasterze, Hotentoci, opanowali północne i północno-wschodnie rejony kraju.

Przez wiele lat Namibia była pomijana przez europejskich badaczy i odkrywców z powodu trudno dostępnego wybrzeża, pustynnych i skalistych terenów. Dopiero w XV wieku przybyli tu portugalscy poszukiwacze, a później Holendrzy. W latach 60. i 70. XVIII wieku ekspedycje holenderskie, podejmowane na zlecenie Holenderskiej Kompanii Wschodnioindyjskiej, torowały drogę myśliwym, kupcom i poszukiwaczom złota z Kolonii Przylądkowej. Pod koniec XVIII wieku Holendrzy opanowali Zatokę Wielorybią i wyspę Halifax, które wkrótce zostały im odebrane przez Brytyjczyków.

Terytorium obecnej Namibii od 1884 stanowiło niemiecką kolonię o nazwie Niemiecka Afryka Południowo-Zachodnia. W latach 1903-1906 toczyło się stłumione przez wojska kolonialne powstania ludów Nama i Herero. W 1915 Afrykę Południowo-Zachodnią zajęły wojska południowoafrykańskie, a w 1920 kolonia stała się terytorium mandatowym RPA. W 1959 powstało SWAPO - Organizacja Ludu Afryki Południowo-Zachodniej, która rozpoczęła walkę wyzwoleńczą. ONZ w 1968 zmieniło nazwę kraju na "Namibia" i unieważniło mandat RPA do zarządzania krajem; RPA nie uznała tych decyzji i kontynuowała kontrolę nad krajem. W 1988 układ pokojowy przewidywał niepodległość kraju; w następnym roku wycofane zostały wszystkie jednostki wojskowe RPA i przeprowadzone wolne wybory. 21 marca 1990 Namibia uzyskała niepodległość.

[edytuj] Ustrój polityczny

Namibia jest republiką, członkiem Wspólnoty Narodów. Zgodnie z konstytucją z 9 lutego 1990 głową państwa oraz prezesem rady ministrów jest prezydent wybierany w wyborach powszechnych na 5-letnią kadencję. Prezydent powołuje rząd z premierem na czele spośród członków niższej izby parlamentu – Zgromadzenia Narodowego.
Parlament jest dwuizbowy. W izbie wyższej – Radzie Narodowej zasiada 26 członków, po 2 z każdego regionu, wybieranych przez Rady Regionalne spośród swoich członków na 6-letnią kadencję.
W izbie niższej – Zgromadzeniu Narodowym, zasiada 72 członków, wybieranych w wyborach powszechnych na 5-letnią kadencję. Prezydent może delegować do 6 przedstawicieli do Zgromadzenia Narodowego, jednak mają oni jedynie status obserwatorów z głosem doradczym.

[edytuj] Podział administracyjny

Namibia podzielona jest na 13 regionów: Caprivi, Erongo, Hardap, Karas, Khomas, Kunene (region), Ohangwena, Okawango, Omaheke, Omusati, Oshana, Oshikoto i Otjozondjupa.

[edytuj] Społeczeństwo

Połowa obywateli Namibii należy do jednego z trzech Kościołów Ewangelicko-Luterańskich, będących obecnie w trakcie jednoczenia struktur kościelnych. Językami używanymi na co dzień przez białych są język afrikaans (ok. 70%) i język niemiecki (ok. 30%). Połowa ludności kraju posługuje się jako drugim afrikaans.

Zmiany liczby ludności w latach 1961 - 2003

**Święta państwowe**
Data	Polska nazwa	Oryginalna nazwa
1 stycznia	Nowy Rok	New Year's Day
21 marca	Święto Niepodległości	Independence Day
marzec-kwiecień	Wielki Piątek	Good Friday
marzec-kwiecień	Poniedziałek Wielkanocny	Easter Monday
1 maja	Święto Pracy	Workers Day
4 maja	Święto Cassingi	Cassinga Day
25 maja	Dzień Afryki	Africa Day
kwiecień-maj	Wniebowstąpienie	Ascension Day
26 sierpnia	Dzień Bohaterów	Heroes Day
10 grudnia	Dzień Praw Człowieka	Human Rights Day
25 grudnia	Boże Narodzenie	Christmas Day
26 grudnia	2. dzień Bożego Narodzenia	Family Day

9 lutego będące w Namibii Świętem Konstytucji oraz 24 października będące Dniem ONZ nie są oficjalnymi świętami państwowymi, ale zwykle są obchodzone uroczyście.